Những điều thường nghe khi khám da liễu
Dịch rỉ, vảy da, vết đỏ,
trong khám bệnh sẽ được gọi là gì?
Khi tìm kiếm cụm từ “chảy dịch rỉ”, bạn có thể kiểm tra xem ‘dịch tiết’ là gì và khác với mủ như thế nào. Bạn có thể tìm thấy các thuật ngữ tương ứng ngay cả khi tìm kiếm bằng ngôn ngữ giao tiếp hàng ngày.
Tổng cộng 57 thuật ngữ
Từ điển thuật ngữ da liễu
Hình dạng quan sát được trên da
Đây là những từ dùng để mô tả hình dạng của da quan sát được qua hình ảnh hoặc khi thăm khám.Tổn thương da không phải là tên của một căn bệnh cụ thể, mà là từ dùng để chỉ những thay đổi quan sát được như đỏ, mụn nước, bong tróc vảy hoặc sưng nề.
Có cái gì đó nổi lênHồng banĐốm đỏ · Đỏ daHồng ban là từ mô tả trạng thái da bị đỏ, không phải là tên của một căn bệnh duy nhất. Cần kiểm tra xem vết đỏ có nhạt đi khi ấn vào hay không, và có kèm theo cảm giác nóng, đau hoặc bong tróc vảy hay không.
Da bị đỏ rựcSẩnNốt sần nhỏ · Tổn thương da sần sùiSẩn là những tổn thương da nhô cao với kích thước nhỏ. Khác với mụn mủ chứa mủ hoặc mụn nước chứa dịch trong, sẩn thường có cảm giác cứng khi sờ vào bên dưới bề mặt.
Nổi lên như hạt kêTổn thương dạng mảngMảng · Mảng đỏ dàyTổn thương dạng mảng trong da liễu là những tổn thương nhô cao trên diện rộng và có ranh giới rõ ràng. Điển hình là mảng vảy nến với vảy tích tụ trên nền đỏ, nhưng bản thân hình dạng này không đồng nghĩa với bệnh vảy nến.
Bị dày lên trên diện rộngMụn nướcMụn nước nhỏ · Mụn nước trongMụn nước là những nốt mụn nhỏ. Nguyên nhân rất đa dạng như chàm tổ đỉa (thường xuất hiện sâu ở cạnh ngón tay), viêm da tiếp xúc, nhiễm trùng, v.v., nên cần xem xét vị trí, mức độ đau, ngứa và việc chúng có mọc thành cụm hay không.
Mụn nước nhỏ mọc san sát nhauMụn mủMụn mủ · Mụn vàngMụn mủ là những tổn thương nhỏ chứa chất dịch màu vàng hoặc trắng. Chúng thường gặp trong viêm nang lông, nhưng không phải tất cả mụn mủ đều có cùng một nguyên nhân.
Xuất hiện mủ vàngSẩn phùVùng sưng phồng như mày đay · Sưng phồngSẩn phù là vùng da sưng phồng lên như bị muỗi đốt, và một manh mối quan trọng là cùng một tổn thương đó sẽ mờ đi trong một khoảng thời gian tương đối ngắn.
Sưng lên như bị muỗi đốtVảy daVảy da · Vảy giống như vảy cáVảy da là những tế bào chết bong ra trên bề mặt da có màu trắng, bạc hoặc hơi vàng. Cần xem xét cùng với màu sắc, độ dày, mức độ bám dính và ranh giới của tổn thương.
Các vảy trắng liên tục bong raTiết dịchRỉ dịch · Chảy chất lỏng trong suốtTiết dịch là thay đổi thường được mô tả là “rỉ dịch”. Tình trạng này có thể xảy ra do chính bệnh chàm, nhưng nếu đi kèm với mủ, đau hoặc sốt thì cần kiểm tra riêng xem có bị nhiễm trùng hay không.
Rỉ dịch ở vùng bị gãiVảy kếtĐóng vảy · Vảy vàngVảy kết nghĩa là lớp vảy khô bám trên bề mặt da. Thay vì màu sắc và độ dày, cần xem xét thành phần khô lại là gì, cũng như có kèm theo đau, nóng hoặc lan rộng hay không.
Đóng vảy sau khi rỉ dịchNứt nẻDa bị nứt · Da nứt toácNứt nẻ là tình trạng da bị nứt tạo thành khe hở, có thể gây đau và chảy máu ở bàn tay, bàn chân hoặc các vùng da gấp.
Đau do đầu ngón tay bị nứtTrầy xướcVết gãi · Vết xướcTrong chẩn đoán da liễu, vết trầy xước là những tổn thương dạng đường xuất hiện sau khi gãi do ngứa. Đây là manh mối để phân biệt giữa tổn thương ban đầu và những thay đổi do gãi gây ra.
Tôi gãi khi ngủ nên bị chảy máuLichen hóa (Da dày sừng)Da dày lên · Da thô ráp như da thuộcLichen hóa là tình trạng da trở nên dày và thô do tình trạng ngứa và gãi mãn tính lặp đi lặp lại. Quá trình này có thể tạo thành một vòng quẩn: da dày gây ngứa và vì ngứa nên tiếp tục gãi khiến da ngày càng dày hơn.
Da dày và thô do gãi lâu ngàyMụn đầu trắng/đầu đenMụn đầu đen · Mụn đầu trắng · Tắc bã nhờnMụn nhân là tổn thương do lỗ nang lông bị tắc nghẽn; mụn đầu mở có màu đen, còn mụn đầu đóng có thể trông như nốt sần màu trắng hoặc trùng màu da.
Có nhiều mụn đầu đenGiãn mao mạchMao mạch nhỏ · Mạch máu đỏGiãn mao mạch là tình trạng các đường đỏ nhỏ xuất hiện liên tục ở vùng má, mũi, v.v. Tình trạng này có thể xuất hiện cùng với hiện tượng đỏ mặt tạm thời, nhưng hai khái niệm này không hoàn toàn giống nhau.
Các mạch máu nhỏ hiện rõ trên máPhân bố tổn thươngVị trí xuất hiện · Hình dạng lan rộngPhân bố không chỉ giải thích "nổi ở đâu" mà còn mô tả liệu hai bên có đối xứng không, có phải ở vùng nếp gấp không, hoặc có theo vị trí tiếp xúc với ánh nắng, mỹ phẩm, quần áo hay không.
Chỉ bị ở nếp gấp hai cánh tayTừ điển thuật ngữ da liễu
Triệu chứng và diễn tiến bệnh mà bệnh nhân cảm nhận
Giải thích về tình trạng ngứa, nóng rát và cách thức các triệu chứng tiếp diễn.Giai đoạn trở nặng là khi tình trạng ngứa, đỏ, chảy dịch hoặc phạm vi tổn thương tăng lên so với bình thường. Điều này không luôn đồng nghĩa với việc một bệnh lý mới đã xuất hiện.
Da tôi đột nhiên bùng phát dữ dộiChứng ngứaNgứa · Triệu chứng ngứa daChứng ngứa có nghĩa là cảm giác ngứa. Nó có thể bao gồm cả trường hợp ngứa kèm theo tổn thương da rõ rệt và trường hợp ngứa nhưng ít có thay đổi nhìn thấy được bên ngoài.
Tôi ngứa đến mức không chịu nổiVòng xoắn bệnh lý Ngứa–GãiVòng lặp ngứa gãiVòng xoắn bệnh lý Ngứa–Gãi không có nghĩa là do thiếu ý chí. Đó là một phản ứng sinh lý lặp lại, trong đó cơn ngứa dẫn đến hành động gãi, và tổn thương da lại làm tăng cơn ngứa.
Tôi biết là không được gãi nhưng tôi vẫn gãi khi ngủTái phátNổi lại · Triệu chứng lặp lạiTái phát có thể là do cùng một bệnh lý xuất hiện trở lại, nhưng cũng có thể là một bệnh lý mới có biểu hiện tương tự. Cần kiểm tra xem vị trí, hình dạng và tình huống gây bệnh có giống nhau hay không.
Tôi cứ ngỡ đã khỏi rồi nhưng lại bị lạiDiễn tiến mãn tínhMãn tính · Triệu chứng kéo dài · Kéo dài trong thời gian dàiDiễn tiến mãn tính không có nghĩa là không thể điều trị được, mà chỉ trạng thái kéo dài hoặc lặp lại trên một khoảng thời gian nhất định. Tiêu chuẩn về thời gian có thể khác nhau tùy theo từng loại bệnh.
Đã bị liên tục vài tháng rồiKhô daKhô da · Căng daKhô da có thể biểu hiện bằng cảm giác căng da sau khi rửa, bề mặt da thô ráp, xuất hiện vảy da nhỏ và ngứa. Tình trạng này không chỉ đơn thuần là do thiếu nước mà còn chịu ảnh hưởng bởi viêm da, tuổi tác và môi trường.
Tôi thoa lotion rồi mà da vẫn nhanh chóng bị căngNhạy cảm với ánh sángDị ứng ánh nắng · Da nhạy cảm với ánh nắngNhạy cảm với ánh sáng là phản ứng xuất hiện tình trạng đỏ, ngứa, nổi mụn nước tập trung ở những vùng tiếp xúc với ánh nắng. Vì có thể liên quan đến thuốc, mỹ phẩm hoặc các bệnh lý khác nên cần xem xét cả thời gian tiếp xúc và các loại thuốc đang dùng.
Cứ ra nắng là tôi bị phát banCảm giác nóng daNóng da · Nóng rát · Nóng bừngCảm giác nóng da là cảm giác "da bị nóng rát hoặc nóng bừng". Cần phân biệt giữa sốt thực sự, nóng do viêm, đỏ bừng da và cảm giác do thần kinh.
Tôi cảm thấy nhiệt bốc lên từ trong daTừ điển thuật ngữ da liễu
Thuật ngữ phân biệt bệnh lý và nguyên nhân
Đây là những thuật ngữ thường dùng khi phân biệt các bệnh lý và nguyên nhân có biểu hiện tương tự nhau.Hàng rào bảo vệ da không phải là một lớp màng có thể nhìn thấy bằng mắt thường, mà là thuật ngữ chỉ chức năng của lớp ngoài cùng của da trong việc giữ nước và ngăn chặn kích ứng. Khi hàng rào này bị suy yếu, da dễ bị khô, xót và nứt nẻ.
Sau khi rửa da tôi bị căngMề đay mãn tínhMề đay mãn tính · Mề đay lặp lại hơn 6 tuầnMề đay mãn tính là trường hợp sẩn phù hoặc phù mạch lặp lại trong hơn 6 tuần. Ngay cả khi không xuất hiện hàng ngày, vẫn cần ghi chép lại các tác nhân kích thích vào ngày bị nổi mề đay, thời gian kéo dài và phản ứng với thuốc điều trị.
Tôi bị nổi mề đay suốt hai tháng nayMề đay do kích thíchMề đay do kích thích mãn tính · Mề đay xuất hiện sau các kích thích cụ thểMề đay do kích thích là trường hợp xuất hiện các nốt sưng phồng sau những kích thích tương đối ổn định như vận động, tăng thân nhiệt, không khí hoặc nước lạnh, áp lực và ma sát. Chúng tôi sẽ kiểm tra loại kích thích cùng với thời gian phản ứng.
Nổi mề đay khi vận động hoặc khi nóngNhiễm nấm daNấm da · Hắc lào · Nhiễm nấmNhiễm nấm da thường được gọi là nấm da hoặc hắc lào. Chúng tôi không kết luận chỉ dựa trên hình dạng tròn mà sẽ kiểm tra cùng với lớp sừng ở rìa, vị trí và thực hiện xét nghiệm nấm.
Bị lan ra hình tròn có phải là nấm da không?Nhiễm trùng thứ phátDa bị viêm nhiễm · Nhiễm khuẩn daNhiễm trùng thứ phát là trường hợp nhiễm trùng xảy ra thêm trên nền chàm hoặc vết thương do gãi. Các dấu hiệu như đau, cảm giác nóng, mưng mủ, vảy vàng hoặc lan rộng nhanh chóng có thể là manh mối.
Vùng bị gãi có vẻ bị mưng mủPhù mạchSưng môi · Sưng quanh mắt · Sưng sâuPhù mạch là tình trạng sưng sâu ở môi, quanh mắt, tay chân, v.v., có thể xảy ra cùng với mề đay hoặc xảy ra riêng biệt. Nếu có tình trạng sưng lưỡi, sưng họng hoặc khó thở, đây có thể là tình huống cấp cứu.
Môi đột nhiên sưng vùChứng vẽ da (Dermatographism)Sưng phồng theo đường gãiChứng vẽ da là phản ứng da bị đỏ và sưng phồng theo vết móng tay hoặc áp lực của quần áo. Thay vì chỉ nói đơn giản là da nhạy cảm, chúng tôi sẽ xem xét cùng với thời gian xuất hiện và mức độ ngứa.
Vết gãi bị sưng phồng lênHiện tượng KoebnerXuất hiện tổn thương tương tự tại vị trí vết thươngHiện tượng Koebner là tình trạng các tổn thương của bệnh sẵn có, chẳng hạn như vảy nến, xuất hiện dọc theo vị trí da bị tổn thương. Điều này không bao gồm tất cả các vết gãi hay sẹo thông thường.
Bị vảy nến dọc theo vết gãiCơ địa dị ứng (Atopy)Cơ địa atopy · Khuynh hướng dị ứngCơ địa dị ứng có nghĩa là có xu hướng dễ xuất hiện các bệnh dị ứng, nhưng không có nghĩa là do một loại thực phẩm cụ thể gây ra hoặc là bệnh không bao giờ khỏi suốt đời.
Cả gia đình tôi đều bị dị ứngDị nguyên tiếp xúcChất gây dị ứng khi tiếp xúcDị nguyên tiếp xúc là những chất như hương liệu, kim loại, chất bảo quản có thể gây ra phản ứng dị ứng khi tiếp xúc với da. Điều này không đồng nghĩa với các chất gây kích ứng.
Chỉ bị ngứa ở chỗ đeo khuyên taiDị nguyênChất gây dị ứng · Kháng nguyênDị nguyên là những chất như thực phẩm, thuốc, phấn hoa, mạt bụi, chất tiếp xúc gây ra phản ứng dị ứng. Việc chỉ tiếp xúc với chất đó không đủ để khẳng định đó là nguyên nhân gây ra triệu chứng.
Tôi muốn biết nguyên nhân gây dị ứng là gìMẫn cảmTrạng thái dễ phát sinh phản ứng dị ứngMẫn cảm có nghĩa là phản ứng miễn dịch với một chất cụ thể có thể được xác nhận thông qua xét nghiệm. Điều này không luôn đồng nhất với dị ứng lâm sàng, nơi các triệu chứng thực sự xuất hiện khi bạn ăn hoặc tiếp xúc với chất đó.
Nếu kết quả xét nghiệm dương tính, tôi có nhất thiết phải tránh chất đó không?Viêm da tiếp xúc kích ứngViêm da kích ứngViêm da tiếp xúc kích ứng có thể xảy ra do tiếp xúc lặp đi lặp lại với nước, chất tẩy rửa, ma sát và hóa chất, ngay cả khi bạn không bị dị ứng.
Tay tôi bị nứt nẻ mỗi khi làm việc với nướcViêm da tiếp xúc dị ứngDị ứng tiếp xúcViêm da tiếp xúc dị ứng là tình trạng viêm da gây ngứa, đỏ hoặc nổi mụn nước tại vùng da tiếp xúc sau khi đã bị mẫn cảm với một chất cụ thể. Phản ứng có thể không xuất hiện ngay lập tức mà xuất hiện muộn hơn.
Mặt bị ngứa vào ngày hôm sau khi dùng mỹ phẩm mớiMề đayMày đay · Mề đayMày đay là bệnh lý xuất hiện các sẩn phù gây ngứa và sưng. Việc liệu cùng một tổn thương có mờ đi trong thời gian ngắn hay không là một manh mối quan trọng để chẩn đoán.
Nổi sẩn rồi biến mất như bị muỗi đốtỨ mật trong thai kỳỨ mật trong thai kỳTrong thời kỳ mang thai, nếu bạn bị ngứa nghiêm trọng, đặc biệt là ở lòng bàn tay và lòng bàn chân nhưng ít có phát ban rõ rệt, bạn có thể cần kiểm tra các nguyên nhân như ứ mật trong thai kỳ.
Ngứa toàn thân khi mang thai mà không có phát banTừ điển thuật ngữ da liễu
Xét nghiệm và Điều trị
Đây là những điều thường nghe được khi giải thích về kết quả xét nghiệm hoặc phương pháp điều trị.Patch test là xét nghiệm dán nhiều chất khác nhau lên lưng và theo dõi phản ứng của da trong vài ngày. Mục đích của xét nghiệm này khác với xét nghiệm prick test dùng để kiểm tra dị ứng tức thì.
Tôi muốn kiểm tra dị ứng mỹ phẩmXét nghiệm nấmXét nghiệm KOH · Xét nghiệm nấm mốcXét nghiệm nấm là phương pháp cạo vảy da để quan sát dưới kính hiển vi hoặc nuôi cấy nếu cần thiết để xác định tình trạng nhiễm nấm.
Tôi muốn kiểm tra xem là nấm da hay chàmSinh thiết daSinh thiết daSinh thiết da là xét nghiệm lấy một phần da để xác định những bệnh lý khó phân biệt nếu chỉ dựa vào hình dáng quan sát bằng mắt và diễn tiến của bệnh.
Tôi có cần phải sinh thiết mô không?Điều trị ngoài daĐiều trị bôi · Điều trị bằng thuốc mỡ · Thuốc dùng ngoàiĐiều trị ngoài da là phương pháp điều trị sử dụng thuốc bôi trực tiếp lên da. Cách sử dụng sẽ thay đổi tùy theo thành phần thuốc, cường độ, vị trí, liều lượng và thời gian sử dụng.
Tôi có thể tiếp tục dùng thuốc bôi được không?Steroid tại chỗThuốc mỡ steroid · Thuốc dùng ngoài hormone vỏ thượng thận · SteroidSteroid tại chỗ là loại thuốc dùng ngoài điển hình giúp giảm đỏ và ngứa trong các bệnh viêm da như chàm, viêm da cơ địa. Cần sử dụng đúng theo đơn thuốc về cường độ, vị trí và thời gian.
Tôi sợ thuốc mỡ steroidThuốc ức chế calcineurin tại chỗThuốc mỡ Tacrolimus · Kem Pimecrolimus · Thuốc dùng ngoài không steroidThuốc ức chế calcineurin tại chỗ là thuốc bôi được sử dụng cho viêm da cơ địa, v.v., giúp kiểm soát viêm theo cơ chế khác với steroid.
Tôi nghe nói đây là thuốc mỡ không chứa steroidThuốc kháng histamineThuốc dị ứng · Thuốc trị ngứaThuốc kháng histamine chủ yếu được dùng để giảm sưng nề và ngứa do mề đay. Tùy vào loại thuốc mà mức độ gây buồn ngủ và cách dùng sẽ khác nhau.
Tôi bị buồn ngủ khi uống thuốc dị ứngLiệu pháp ánh sángĐiều trị bằng tia cực tímLiệu pháp ánh sáng là phương pháp điều trị sử dụng tia cực tím y tế một cách có kế hoạch cho một số bệnh lý về da như vảy nến, viêm da cơ địa. Phương pháp này khác với việc tắm nắng nhiều hoặc tắm nắng nhân tạo.
Tôi nghe nói là điều trị bằng ánh sángTeo daDa mỏng đi · Thay đổi khiến da trông mỏng hơnTeo da là tình trạng độ dày của da giảm đi, khiến da trở nên mỏng và yếu. Có nhiều nguyên nhân gây ra tình trạng này, chẳng hạn như sử dụng steroid tại chỗ loại mạnh trong thời gian dài không đúng cách.
Da tôi trông mỏng và bóng loángĐiều trị song hànhCùng điều trị · Điều trị phối hợpĐiều trị phối hợp đối với các bệnh lý về da là quá trình xác định thứ tự điều trị hiện cần thiết, trong đó chẩn đoán da liễu, thuốc bôi, xét nghiệm và việc khám chữa bằng y học Hàn Quốc được trao đổi minh bạch, không che giấu nhau.
Tôi có thể dùng thuốc da liễu và thuốc thảo dược Hàn Quốc cùng lúc không?Từ điển thuật ngữ da liễu
Hình thái cơ thể theo góc nhìn của y học Hàn Quốc
Phương pháp này được sử dụng để phân tích các hình thái lặp lại của cơ thể, phân biệt với chẩn đoán bệnh lý về da và xác định thứ tự ưu tiên khi kê đơn thuốc thảo dược Hàn Quốc.Biện chứng không phải là việc đặt một cái tên khác thay cho tên bệnh. Đó là quá trình xác định phương pháp điều trị nào cần ưu tiên dựa trên những thay đổi xuất hiện cùng lúc, chẳng hạn như chảy dịch, cảm giác nóng, khô, lichen hóa da, cùng với giấc ngủ, tiêu hóa và mức độ mệt mỏi.
Tại sao cùng là viêm da cơ địa nhưng đơn thuốc lại khác nhau?Thấp nhiệt濕熱 · Biểu hiện thấp nhiệtTrong điều trị da liễu, 'thấp nhiệt' được dùng để mô tả biểu hiện có nhiều dịch tiết, da đỏ, cảm giác nóng và ngứa rõ rệt. Thuật ngữ này không ám chỉ một loại vi khuẩn hay chỉ số xét nghiệm cụ thể nào.
Da đỏ, nóng và chảy dịchHuyết nhiệt血熱 · Biểu hiện huyết nhiệtHuyết nhiệt là thuật ngữ y học Hàn Quốc dùng để phân loại biểu hiện da đỏ, cảm giác nóng mạnh hoặc đi kèm với các thay đổi xuất huyết. Thuật ngữ này không ám chỉ nhiệt độ máu hay bất thường trong xét nghiệm máu.
Da đỏ rực và nóng rátBiểu hiện phongPhong · 風 · Ngứa do phongTrong điều trị da liễu, 'biểu hiện phong' không chỉ đơn thuần ám chỉ một nguyên nhân bên ngoài là gió, mà mô tả tính chất của sự thay đổi như phát ban xuất hiện nhanh, di chuyển và gây ngứa.
Xuất hiện ở chỗ này rồi di chuyển sang chỗ khácBiện chứng nổi bật tính khôBiểu hiện táo han · Biện chứng khô · 燥Biện chứng nổi bật tính khô dùng để chỉ biểu hiện da bị khô, xuất hiện vảy, nứt nẻ và đi kèm với tình trạng ngứa kéo dài. Điều này không đơn thuần có nghĩa là do uống ít nước.
Da khô và nứt nẻ như giấyThiếu hụt âm huyếtÂm huyết hư · Thiếu hụt âm huyếtThiếu hụt âm huyết không đồng nghĩa với kết quả xét nghiệm thông thường cho thấy thiếu máu. Đây là một thuật ngữ trong y học Hàn Quốc dùng để phân tích tổng hợp nhiều dấu hiệu như khô da, ngứa kéo dài, giấc ngủ và thể lực.
Ngứa nhiều hơn vào ban đêm và da bị khôThể chất và mô hình tái phátThể chất · Tình trạng cơ thể lặp đi lặp lạiTrong điều trị da liễu, việc xem xét thể chất và mô hình tái phát không có nghĩa là đổ lỗi mọi nguyên nhân cho thể chất. Chúng tôi kiểm tra xem thời điểm tổn thương da trở nên nghiêm trọng có thực sự biến đổi cùng với tình trạng cơ thể hay không để phản ánh vào đơn thuốc thảo dược Hàn Quốc.
Da chắc chắn sẽ tệ hơn nếu không ngủ được